HUDUMA KATIKA ASASI ZA KIJAMII

Kusikiliza na Kuzungumza

Kusikiliza kwa Kutathmini - Kutathmini Matini

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya kusikiliza kwa kutathmini na kubainisha vipengele vyake
- Kutathmini ujumbe na mtazamo wa mzungumzaji katika matini ya kusikiliza
- Kuchangamkia umuhimu wa kutathmini matini ya kusikiliza ili kupata thamani ya ujumbe

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya kusikiliza kwa kutathmini na vipengele vyake kama kutambua hoja, kufafakari na kutoa maoni
- Kusikiliza matini kuhusu huduma katika asasi za kijamii ikisomwa na mwalimu
- Kutathmini ujumbe na mtazamo wa mzungumzaji na kueleza maana ya msamiati kama 'uvumbuzi', 'anuwai', 'fursa'

Je, unatathmini vipi ujumbe na mtazamo wa mzungumzaji unaposikiliza matini?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 73
- Vifaa vya kidijitali
- Chati ya vipengele vya kutathmini
- Matini ya mwalimu

- Kutathmini ujumbe na mtazamo - Kutambua msamiati - Orodha hakiki

Kusoma
Kuandika

Ufupisho - Kanuni za Kufupisha Kifungu
Insha za Kubuni - Insha ya Maelezo

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya ufupisho na kubainisha vipengele vya kuzingatia
- Kutambua mawazo makuu katika kifungu kwa ajili ya ufupisho
- Kuchangamkia umuhimu wa kuzingatia kanuni za ufupisho ili kupata muhtasari sahihi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya ufupisho na kujadili kanuni zake kama kutambua mawazo makuu, kuyaunganisha na kuyaandika kwa mtiririko ufaao
- Kusoma kifungu "Asasi za Kijamii" na kutambua mawazo makuu ya kila aya
- Kufupisha aya ya kwanza na ya pili kwa sentensi moja kila moja

Je, unazingatia kanuni zipi ili kufupisha kifungu bila kupoteza maana yake ya kimsingi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 74
- Matini ya kufupishwa
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu
- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 76
- Mifano ya insha za maelezo

- Kutambua mawazo makuu - Kuandika ufupisho - Kutathmini ufupisho

Sarufi

Vielezi - Vielezi vya Mahali

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutambua vielezi vya mahali katika matini
- Kutumia vielezi vya mahali ipasavyo katika maandishi na mazungumzo
- Kuchangamkia jinsi vielezi vya mahali vinavyoboresha maelezo ya mahali katika sentensi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya vielezi vya mahali na kutoa mifano kama "hospitalini", "kulia", "kando", "Nakuru"
- Kutambua vielezi vya mahali katika chati iliyotolewa na kutunga sentensi
- Kuandika kifungu kifupi kuhusu asasi za kijamii kwa kutumia vielezi vya mahali

Je, vielezi vya mahali vinachangia vipi ufafanuzi wa mahali katika muundo wa sentensi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 79
- Chati ya vielezi vya mahali
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kutambua vielezi vya mahali - Kutunga sentensi - Kuandika kifungu

Kusikiliza na Kuzungumza

Kusikiliza kwa Kutathmini - Kutoa Maoni

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutoa maoni yenye hoja kuhusu matini ya kusikiliza
- Kulinganisha mtazamo wake na ule wa wenzake kuhusu matini
- Kujenga tabia ya kutoa maoni ya tathmini yenye msingi wa ushahidi wa matini

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kutoa maoni ya tathmini kuhusu ujumbe wa matini aliyoisikiliza na kueleza sababu
- Kulinganisha maoni yake na ya wenzake na kujadili tofauti za mtazamo
- Kuandika muhtasari wa tathmini yake na kuuwasilisha darasani

Je, unawasilishaje maoni ya tathmini yako kwa hoja zenye msingi wa ushahidi wa matini?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 73
- Vifaa vya kidijitali
- Karatasi za tathmini
- Matini ya mwalimu

- Kutoa maoni ya tathmini - Kulinganisha mitazamo - Kuwasilisha muhtasari

Kusoma

Ufupisho - Kuandika Ufupisho

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kuandika ufupisho kamili wa kifungu kwa kuzingatia kanuni zake
- Kutumia maneno yake mwenyewe katika kuandika ufupisho
- Kujenga ujuzi wa kuandika ufupisho unaoeleweka na wenye usahihi wa kisarufi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kuandika ufupisho kamili wa kifungu "Asasi za Kijamii" kwa kuzingatia kanuni
- Kuwasomea wenzake ufupisho wake na kupokea maoni ya ujenzi
- Kurekebisha ufupisho kwa kuzingatia maoni ya wenzake

Je, unazingatia nini kuandika ufupisho ambao ni sahihi na unaoeleweka kwa msomaji?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 74
- Daftari
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kuandika ufupisho - Kusomeana ufupisho - Kurekebisha

Kuandika
Sarufi

Insha za Kubuni - Kuandika Insha ya Maelezo
Vielezi - Vielezi vya Idadi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kuandika insha ya maelezo kwa kuzingatia lugha inayoathiri hisia mbalimbali
- Kurekebisha insha kwa kuzingatia maoni ya wenzake
- Kujeanna ujuzi wa kuandika insha ya maelezo inayomfanya msomaji apate picha halisi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kuandika insha ya maelezo kuhusu huduma aliyoitoa nyumbani kwa kuzingatia lugha inayoathiri hisia
- Kuwasomea wenzake insha aliyoandika ili waitolee maoni
- Kurekebisha insha kwa kuzingatia maoni na kuihifadhi nakala iliyosahihishwa

Je, unazingatia vipengele vipi kuandika insha ya maelezo inayomvutia msomaji na kumpa picha halisi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 76
- Vifaa vya kidijitali
- Mifano ya insha za maelezo
- Matini ya mwalimu
- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 80
- Mabaluni ya mifano

- Kuandika insha ya maelezo - Kusomeana insha - Kurekebisha na kuhifadhi

MISUKOSUKO YA KIJAMII

Kusikiliza na Kuzungumza

Uzungumzaji wa Kushawishi - Vipengele

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza vipengele vya kuzingatia katika uzungumzaji wa kushawishi
- Kutambua vipengele vilivyozingatiwa katika uzungumzaji wa kushawishi wa mfano
- Kuchangamkia umuhimu wa kuzingatia vipengele vya uzungumzaji wa kushawishi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kujadili vipengele vya uzungumzaji wa kushawishi kama kupanga hoja kwa mtiririko, kutumia lugha yenye mvuto, toni ya kushawishi na mifano mahususi
- Kusikiliza mwalimu au mwanafunzi akifanya uzungumzaji wa kushawishi kuhusu misukosuko ya kijamii
- Kutambua vipengele vilivyodhihirika na kuvijadili

Je, unatumia vipengele vipi ili kufanya uzungumzaji wa kushawishi unaogusa hisia za hadhira?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 83
- Vifaa vya kidijitali
- Chati ya vipengele
- Matini ya mwalimu

- Kutambua vipengele vya kushawishi - Kujadili uzungumzaji - Orodha hakiki

Kusoma

Kusoma kwa Kina - Mandhari ya Shairi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutambua mandhari ya shairi na kueleza umuhimu wake katika kazi ya fasihi
- Kujadili jinsi mandhari inavyosaidia kupitisha ujumbe na kuelewa maudhui ya shairi
- Kufurahia kuchunguza mandhari katika mashairi yanayohusu masuala ya kijamii

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya mandhari katika fasihi na kutoa mifano kama eneo la kijiografia, wakati na hali
- Kusoma shairi "Tulipokuwa Wadogo" na kutambua mandhari yake na kueleza umuhimu wake
- Kusoma shairi "Mshikamano" na kutambua mandhari yake

Je, mandhari ya shairi inakusaidiaje kuelewa maudhui na ujumbe wa mwandishi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 84
- Diwani ya mashairi
- Chati ya mandhari
- Vifaa vya kidijitali

- Kutambua mandhari - Kueleza umuhimu - Orodha hakiki

Kuandika
Sarufi

Viakifishi - Matumizi ya Mabano
Ngeli na Upatanisho - Ngeli ya U-ZI

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya mabano na kubainisha matumizi yake katika maandishi
- Kutumia mabano ipasavyo katika maandishi mbalimbali
- Kuchangamkia umuhimu wa matumizi yafaayo ya mabano katika uandishi wa kisanaa na rasmi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya mabano na kujadili matumizi yake kama kufungia maelezo ya ziada, maelekezo kwa waigizaji na herufi za orodha
- Kutambua matumizi ya mabano katika sentensi zilizotolewa
- Kutunga sentensi kuhusu misukosuko ya kijamii kwa kutumia mabano ipasavyo

Je, mabano hutumiwa vipi katika maandishi ya kisanaa na rasmi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 88
- Kadi za mifano
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu
- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 90
- Chati ya ngeli ya U-ZI

- Kutambua matumizi ya mabano - Kutunga sentensi - Orodha hakiki

Kusikiliza na Kuzungumza

Uzungumzaji wa Kushawishi - Uwasilishaji

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kufanya uzungumzaji wa kushawishi kuhusu misukosuko ya kijamii kwa kuzingatia vipengele vifaavyo
- Kutumia hoja zilizopangwa vizuri na lugha yenye mvuto wa kushawishi
- Kujeanna ujuzi wa kuwasilisha hoja zinazoshawishi hadhira kwa ufasaha

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kutayarisha hoja za kukuongoza katika kufanya uzungumzaji wa kushawishi kuhusu misukosuko ya kijamii
- Kuwasilisha uzungumzaji mbele ya darasa na kuomba wenzake watathmini vipengele vilivyozingatiwa
- Kusakura mtandaoni uzungumzaji wa kushawishi na kutambua vipengele vilivyotumika

Utafanya nini ili mazungumzo yako ya kushawishi yawe na nguvu na kushawishi hadhira yako?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 83
- Vifaa vya kidijitali
- Karatasi za kutayarisha hoja
- Matini ya mwalimu

- Kushiriki uzungumzaji wa kushawishi - Kutathmini vipengele - Kutoa maoni

Kusoma

Kusoma kwa Kina - Muundo wa Shairi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutambua vipengele vya muundo wa shairi kama vina, mizani, idadi ya mistari na beti
- Kujadili jinsi muundo unavyoimarisha ujumbe wa shairi
- Kufurahia kuchambua muundo wa mashairi mbalimbali kwa kina

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya muundo wa shairi na kutambua vipengele vyake kama vina, mizani, mishororo, beti na urudiaji
- Kusoma shairi na kulichambua kwa kuzingatia mandhari na muundo wake pamoja
- Kuandika uchambuzi wa shairi na kuuwasilisha mbele ya darasa

Je, muundo wa shairi unachangia vipi nguvu na uzuri wa ujumbe unaokusudiwa na mwandishi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 84
- Diwani ya mashairi
- Chati ya muundo wa shairi
- Vifaa vya kidijitali

- Kutambua vipengele vya muundo - Uchambuzi wa shairi - Kuwasilisha uchambuzi

Kuandika

Viakifishi - Matumizi ya Kistari Kifupi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya kistari kifupi na kubainisha matumizi yake katika maandishi
- Kutumia kistari kifupi ipasavyo katika maandishi
- Kuchangamkia tofauti kati ya matumizi ya mabano na kistari kifupi katika uandishi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya kistari kifupi na kujadili tofauti yake na mabano katika matumizi ya uandishi
- Kutambua matumizi ya kistari kifupi katika sentensi zilizotolewa
- Kutunga sentensi kuhusu misukosuko ya kijamii kwa kutumia kistari kifupi ipasavyo

Je, kistari kifupi kinatofautiana vipi na mabano katika matumizi ya uandishi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 89
- Kadi za mifano
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kutambua kistari kifupi - Kutunga sentensi - Kubainisha tofauti na mabano

Sarufi
Kusikiliza na Kuzungumza

Ngeli na Upatanisho - Ngeli ya YA-YA
Kusikiliza kwa Kina - Sauti /j/ na /nj/

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutambua ngeli ya YA-YA na nomino zake katika matini
- Kutumia upatanisho wa kisarufi wa ngeli ya YA-YA ipasavyo katika sentensi
- Kuchangamkia tofauti kati ya ngeli ya U-ZI na ngeli ya YA-YA katika upatanisho wa kisarufi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza ngeli ya YA-YA na kutoa mifano ya nomino zake kama maarifa, maji, mafuta, mazingira na masizi
- Kutambua nomino za ngeli ya YA-YA katika mabaluni na kutunga sentensi
- Kutofautisha kiambishi cha upatanisho wa ngeli ya U-ZI na ngeli ya YA-YA katika sentensi

Je, ngeli ya YA-YA inatofautiana vipi na ngeli ya U-ZI katika upatanisho wa kisarufi na mabadiliko ya wingi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 90
- Chati ya ngeli ya YA-YA
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu
- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 96
- Mti maneno

- Kutambua ngeli ya YA-YA - Kutunga sentensi - Kubainisha tofauti na U-ZI

MATUMIZI YA VIFAA VYA KIDIJITALI KATIKA BIASHARA

Kusoma

Kusoma kwa Ufahamu - Kifungu cha Kushawishi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kudondoa habari mahususi na hoja kuu katika kifungu cha kushawishi
- Kutambua na kueleza maana ya msamiati katika muktadha wa biashara ya kidijitali
- Kuchangamkia umuhimu wa teknolojia katika kuendeleza biashara ya kisasa

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kusoma kifungu cha kushawishi kuhusu matumizi ya vifaa vya kidijitali katika biashara
- Kujibu maswali ya ufahamu yanayolenga kudondoa habari mahususi na kueleza msamiati kama 'adha', 'mkopo', 'kukokotoa', 'tija'
- Kutunga sentensi kwa kutumia msamiati mpya wa biashara

Je, unafanya nini ili kutambua hoja kuu na msamiati mpya katika kifungu cha kushawishi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 98
- Kamusi
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kudondoa habari mahususi - Kutambua msamiati mpya - Kujibu maswali

Kuandika

Insha za Kubuni - Ukuzaji wa Wazo katika Masimulizi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutambua vipengele vya ukuzaji wa wazo baina ya aya za insha ya masimulizi
- Kueleza jinsi mawazo yanavyopangwa kwa mtiririko wenye mantiki katika insha
- Kuchangamkia umuhimu wa ukuzaji wa wazo katika kuandika insha ya masimulizi inayoeleweka

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kusoma insha ya masimulizi "Ziara ya Pwani" na kutambua wazo katika kila aya
- Kueleza jinsi mawazo yanavyokuzwa baina ya aya kwa kutumia viungio kama 'kisha', 'baadaye', 'hatimaye'
- Kujadili vipengele vya ukuzaji wa wazo vilivyotumika katika insha

Je, unavyopanga mawazo baina ya aya za insha ya masimulizi ili yawe na mtiririko wenye mantiki?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 100
- Mifano ya insha za masimulizi
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kutambua mawazo katika aya - Kueleza ukuzaji wa wazo - Orodha hakiki

Sarufi

Ngeli na Upatanisho - Ngeli ya LI

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutambua ngeli ya LI na nomino zake katika matini
- Kutumia upatanisho wa kisarufi wa ngeli ya LI ipasavyo katika sentensi
- Kuchangamkia jinsi upatanisho sahihi wa kisarufi unavyoimarisha uandishi bora

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza ngeli ya LI na kutoa mifano ya nomino zake kama joto, jua, jino, boga, tunda ambayo hayabadiliki katika wingi
- Kutambua viambishi vya upatanisho wa ngeli ya LI kwa kuvipigia mstari katika kifungu kilichotolewa
- Kutunga sentensi tano kwa kuzingatia upatanisho wa ngeli ya LI

Je, ngeli ya LI ina upatanisho gani wa kisarufi na jinsi gani nomino zake zinaathiri muundo wa sentensi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 102
- Chati ya ngeli ya LI
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kutambua ngeli ya LI - Kutunga sentensi - Kupigia mstari viambishi

Kusikiliza na Kuzungumza
Kusoma

Kusikiliza kwa Kina - Sauti /j/ na /nj/ katika Mazungumzo
Kusoma kwa Ufahamu - Tathmini ya Hoja

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutumia sauti /j/ na /nj/ kwa ufasaha katika maneno na sentensi
- Kuunda vitanzandimi vyenye sauti /j/ na /nj/
- Kujeanna mazoea ya matamshi bora ya sauti /j/ na /nj/ katika lugha

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kushindana na wenzake kutamka vitanzandimi vyenye sauti /j/ na /nj/ kwa kasi na usahihi
- Kutunga sentensi fupi kuhusu matumizi ya vifaa vya kidijitali katika biashara kwa kutumia maneno yenye sauti /j/ na /nj/
- Kumsomea mzazi au mlezi sentensi alizozitunga ili amtolee maoni

Je, unatumia vipi maarifa ya sauti /j/ na /nj/ kuboresha matamshi na uandishi wako wa kila siku?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 96
- Kadi maneno
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu
- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 98
- Chati ya tathmini

- Kuunda vitanzandimi - Kushindana katika kutamka - Tathmini ya wenzake

Kuandika

Insha za Kubuni - Kuandika Insha ya Masimulizi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kuandika insha ya masimulizi kwa kuzingatia ukuzaji wa wazo baina ya aya
- Kupokea na kutumia maoni ya wenzake kuboresha insha
- Kujeanna ujuzi wa kuandika insha ya masimulizi yenye mtiririko wa mawazo ulio wazi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kuandaa vidokezo vya kuandika insha ya masimulizi kuhusu uzoefu wa matumizi ya vifaa vya kidijitali
- Kuandika insha kwa kuzingatia ukuzaji wa wazo baina ya aya na matumizi ya viungio
- Kuwasomea wenzake insha na kushirikiana nao kuiboresha

Je, unavyopanga na kuandika insha ya masimulizi inayoonyesha ukuzaji madhubuti wa wazo?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 100
- Daftari la insha
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kuandika insha ya masimulizi - Kurekebisha insha - Kuwasilisha insha

Sarufi

Ngeli na Upatanisho - Ngeli ya KU na PA-KU-MU

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutambua ngeli ya KU na PA-KU-MU pamoja na nomino zake katika matini
- Kutumia upatanisho wa kisarufi wa ngeli ya KU na PA-KU-MU ipasavyo katika sentensi
- Kuchangamkia tofauti kati ya ngeli ya LI, KU na PA-KU-MU katika upatanisho wa kisarufi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza ngeli ya KU kwa mifano ya vitenzi jina kama kusoma, kuheshimiana, kuongoza na ngeli ya PA-KU-MU kwa mifano ya mahali
- Kutambua nomino za ngeli ya KU kwa kupigia mstari katika kifungu kuhusu matumizi ya vifaa vya kidijitali
- Kutunga sentensi kwa kuzingatia upatanisho sahihi wa ngeli ya KU na PA-KU-MU

Je, ngeli ya KU na PA-KU-MU zinatofautiana vipi na ngeli ya LI katika upatanisho wa kisarufi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 103
- Chati ya ngeli ya KU na PA-KU-MU
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kutambua ngeli ya KU na PA-KU-MU - Kutunga sentensi - Kubainisha tofauti

KUKABILIANA NA MSONGO WA MAWAZO

Kusikiliza na Kuzungumza
Kusoma

Mazungumzo - Malumbano ya Utani
Kusoma kwa Kina - Wahusika katika Shairi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya malumbano ya utani na kubainisha sifa zake
- Kutambua vipengele vya uwasilishaji wa malumbano ya utani
- Kuchangamkia umuhimu wa malumbano ya utani katika kuimarisha uhusiano wa kijamii

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya malumbano ya utani na kujadili sifa zake kama lugha ya ucheshi, uhusiano kati ya washiriki, matumizi ya chuku na kauli fupifupi
- Kuigiza malumbano ya utani na kutambua sifa na vipengele vya uwasilishaji vilivyodhihirika
- Kujadili tofauti kati ya aina mbalimbali za malumbano kama utani wa marafiki, mawifi na marika

Je, malumbano ya utani yana umuhimu gani katika kuimarisha uhusiano na mshikamano wa kijamii?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 106
- Vifaa vya kidijitali
- Mifano ya malumbano ya utani
- Matini ya mwalimu
- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 109
- Diwani ya mashairi
- Chati ya sifa za wahusika

- Kutambua sifa za malumbano - Kuigiza malumbano - Orodha hakiki

Kuandika

Insha za Kiuamilifu - Barua ya Kuomba Kazi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya barua rasmi ya kuomba kazi na kubainisha vipengele vyake
- Kutambua tofauti kati ya barua ya kirafiki na barua rasmi ya kuomba kazi
- Kuchangamkia umuhimu wa kufuata muundo na lugha rasmi katika barua ya kuomba kazi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya barua rasmi ya kuomba kazi na kujadili vipengele vyake kama ujumbe, lugha rasmi, muundo wenye anwani, tarehe, mada na mwili
- Kusoma mfano wa barua rasmi ya kuomba kazi na kutambua vipengele vyake
- Kujadili tofauti kati ya barua ya kirafiki na barua rasmi

Je, barua rasmi ya kuomba kazi inatofautiana vipi na barua ya kirafiki katika muundo na lugha?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 113
- Mfano wa barua rasmi ya kuomba kazi
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kutambua vipengele vya barua rasmi - Kubainisha tofauti - Orodha hakiki

Sarufi

Vihusishi - Vinyume vya Vihusishi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutambua vinyume vya vihusishi katika matini
- Kutumia vinyume vya vihusishi ipasavyo katika maandishi na mazungumzo
- Kuchangamkia utajiri wa lugha unaotokana na matumizi ya vinyume vya vihusishi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya vinyume vya vihusishi na kutoa mifano kama "juu ya–chini ya", "mbali na–karibu na", "mbele ya–nyuma ya"
- Kutambua vihusishi na vinyume vyake katika jedwali na kutunga sentensi
- Kutambua kwa kupigia mstari vihusishi na vinyume vyake katika kifungu kilichotolewa

Je, vinyume vya vihusishi vinachangia vipi utajiri wa maelezo ya mahusiano katika sentensi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 116
- Jedwali la vinyume vya vihusishi
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kutambua vinyume vya vihusishi - Kutunga sentensi - Kupigia mstari katika kifungu

Kusikiliza na Kuzungumza

Mazungumzo - Uwasilishaji wa Malumbano ya Utani

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kuwasilisha malumbano ya utani kwa kuzingatia vipengele vya uwasilishaji
- Kutumia lugha inayoibua ucheshi na toni ifaayo katika malumbano
- Kujeanna ujuzi wa kushiriki malumbano ya utani yanayoheshimu mipaka ya kijamii

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kushirikiana na kikundi kubuni na kuwasilishiana malumbano ya utani kuhusu kukabiliana na msongo wa mawazo
- Kuwasilisha malumbano mbele ya darasa na kupokea maoni ya wenzake kuhusu vipengele vilivyozingatiwa
- Kusikiliza na kutazama uwasilishaji wa malumbano ya utani kupitia kifaa cha kidijitali

Unatumia lugha na toni gani ili malumbano ya utani yako yawe ya kufurahisha bila kumuumiza mwenzako?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 109
- Vifaa vya kidijitali
- Karatasi za uandishi wa malumbano
- Matini ya mwalimu

- Uwasilishaji wa malumbano - Kutathmini vipengele - Kutoa maoni

Kusoma
Kuandika

Kusoma kwa Kina - Uchambuzi wa Wahusika
Insha za Kiuamilifu - Kuandika Barua ya Kuomba Kazi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kufanya uchambuzi wa kina wa wahusika katika shairi kwa kuzingatia sifa na ujumbe wao
- Kuandika uchambuzi wa wahusika wa shairi kwa lugha yake mwenyewe
- Kujeanna ujuzi wa kuchambua wahusika katika mashairi yanayohusiana na masuala ya kijamii

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kusoma shairi "Epuka Msongo wa Mawazo" na kulichambua kwa kuzingatia sifa za wahusika
- Kujadili jinsi wahusika wanavyobeba ujumbe wa kukabiliana na msongo wa mawazo
- Kuandika uchambuzi wa wahusika na kuuwasilisha mbele ya darasa

Je, unafanyaje uchambuzi wa wahusika katika shairi unaozingatia sifa zao na ujumbe wanaobeba?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 109
- Diwani ya mashairi
- Chati ya sifa za wahusika
- Vifaa vya kidijitali
- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 113
- Daftari
- Matini ya mwalimu

- Uchambuzi wa wahusika - Kuandika maelezo - Kuwasilisha uchambuzi

Sarufi

Vihusishi - Matumizi ya Vinyume

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutumia vinyume vya vihusishi ipasavyo katika matini na mazungumzo
- Kuandika vifungu kwa kutumia vinyume vya vihusishi kwa usahihi
- Kujeanna ujuzi wa kutumia vinyume vya vihusishi kwa utendaji wa hiari katika uandishi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kutambua na kupigia mstari vihusishi na vinyume vyake katika kifungu kuhusu msongo wa mawazo
- Kutunga sentensi na vifungu vifupi kwa kutumia vinyume vya vihusishi kuhusu kukabiliana na msongo wa mawazo
- Kumsomea mzazi au mlezi sentensi alizozitunga ili amtolee maoni

Je, unatumia vipi vinyume vya vihusishi kwa usahihi kuboresha maelezo katika uandishi wako?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 116
- Chati ya vinyume vya vihusishi
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kuandika vifungu - Kupigia mstari vinyume - Tathmini ya wenzake

HAKI ZA KIBINADAMU

Kusikiliza na Kuzungumza

Uzungumzaji katika Sherehe - Maana na Miktadha

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya uzungumzaji katika sherehe na kubainisha miktadha yake
- Kutambua ujumbe unaoafiki uzungumzaji katika miktadha mbalimbali ya sherehe
- Kuchangamkia umuhimu wa kuzingatia vipengele vya uzungumzaji katika sherehe

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya uzungumzaji katika sherehe na kujadili miktadha yake kama harusi, mahafali, sikukuu za kitaifa na sherehe za siku ya kuzaliwa
- Kujadili ujumbe unaoafiki kila muktadha wa sherehe kama kupongeza, kukumbuka na kuwatakia watu heri
- Kujadili vipengele vya kuzingatia ili ujumbe uifikie hadhira vizuri

Je, unazingatia vipengele vipi ili uzungumzaji wako katika sherehe uifikie hadhira kwa ufasaha?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 117
- Vifaa vya kidijitali
- Picha za miktadha ya sherehe
- Matini ya mwalimu

- Kutambua miktadha ya sherehe - Kueleza ujumbe unaofaa - Orodha hakiki

Kusoma

Kusoma kwa Mapana - Matini ya Kujichagulia

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kuchagua na kusoma matini ya kujichagulia inayohusiana na haki za kibinadamu
- Kutambua msamiati na matumizi ya lugha katika matini aliyoisoma
- Kujenga mazoea ya kusoma matini mbalimbali kwa lengo la kujifunza na kujifurahisha

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kuteua matini ya kujichagulia inayohusiana na haki za kibinadamu kwa kuzingatia maslahi, kiwango cha lugha na umri
- Kusoma matini kwa makini na kutambua msamiati na matumizi ya lugha asiyoyajua
- Kuandika muhtasari wa ujumbe wa matini na kulihifadhi rekodi daftarini

Je, unachaguaje matini ya kujisomea na unazingatia nini wakati wa kuisoma ili upate thamani yake?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 119
- Matini mbalimbali za kujichagulia
- Kamusi
- Vifaa vya kidijitali

- Kusoma matini ya kujichagulia - Kutambua msamiati mpya - Kuandika muhtasari

Kuandika
Sarufi

Insha za Kubuni - Mitazamo katika Maelezo
Mnyambuliko wa Vitenzi - Kauli ya Kutendana

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza mitazamo mbalimbali ya kuzingatia katika kuandika insha ya maelezo
- Kutambua mtazamo uliotumika katika insha ya maelezo maalum
- Kuchangamkia umuhimu wa kuchagua mtazamo unaofaa katika insha ya maelezo

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza mitazamo ya kuandika insha ya maelezo kama kuanza kwa kitu mahususi hadi kijumla, kutoka juu kwenda chini au kutoka chini kwenda juu
- Kusoma insha ya maelezo "Makao ya Kamisheni ya Haki za Kibinadamu" na kutambua mtazamo uliotumika
- Kusoma insha nyingine ya maelezo na kubainisha mtazamo wake

Je, mtazamo unaotumiwa katika insha ya maelezo unachangia vipi uwazi na ueleweki wa maelezo?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 121
- Mifano ya insha za maelezo
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu
- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 124
- Chati ya kauli za vitenzi

- Kutambua mtazamo wa insha - Kujadili umuhimu wa mtazamo - Orodha hakiki

Kusikiliza na Kuzungumza

Uzungumzaji katika Sherehe - Kutoa Hotuba

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutoa hotuba fupi katika sherehe kwa kuzingatia vipengele vifaavyo
- Kutumia lugha rasmi yenye heshima na inayofaa muktadha wa sherehe
- Kujeanna ujuzi wa kuwasilisha hotuba mbele ya hadhira kwa ujasiri

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kutayarisha hotuba fupi inayohusiana na haki za kibinadamu kwa ajili ya sherehe ya shule
- Kuzingatia vipengele kama kufahamu aina ya sherehe, kuwa na mpangilio mzuri wa hoja na kuhakikisha usahihi wa habari
- Kutoa hotuba mbele ya darasa na kupokea maoni ya wenzake

Je, unatayarishaje hotuba inayofaa kwa muktadha wa sherehe na inayowasilisha ujumbe kwa ufasaha?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 117
- Mifano ya hotuba za sherehe
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kutoa hotuba katika sherehe - Kutathmini vipengele - Kutoa maoni ya wenzake

Kusoma

Kusoma kwa Mapana - Uchambuzi wa Matini

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kuandika muhtasari wa ujumbe wa matini ya kujichagulia
- Kutoa taarifa fupi ya matini kwa wenzake na kusikiliza taarifa zao
- Kujeanna tabia ya kusoma matini mbalimbali na kubadilishana ujuzi na wenzake

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kutunga sentensi kwa kutumia msamiati mpya aliopata katika matini ya kujichagulia
- Kuwasilisha muhtasari wa ujumbe wa matini mbele ya wenzake na kusikiliza muhtasari wao
- Kusakura mtandaoni matini ya kujichagulia na kumsomea mzazi muhtasari wake

Je, unabadilishanaje ujuzi wa kusoma matini mbalimbali na wenzako ili kujifunza pamoja?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 119
- Matini mbalimbali
- Daftari la kumbukumbu
- Vifaa vya kidijitali

- Kutunga sentensi - Kuwasilisha muhtasari - Kubadilishana maoni

Kuandika
Sarufi

Insha za Kubuni - Kuandika Insha ya Maelezo
Mnyambuliko wa Vitenzi - Kauli ya Kutendeana na Kutendesha

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kuandika insha ya maelezo kwa kuzingatia mtazamo unaofaa
- Kurekebisha insha kwa kuzingatia maoni ya wenzake
- Kujeanna ujuzi wa kuandika insha ya maelezo inayompa msomaji picha halisi ya kinachozungumziwa

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kuandika insha ya maelezo kuhusu mahali maalum yanayohusiana na haki za kibinadamu kwa kuzingatia mtazamo unaofaa
- Kuwasomea wenzake insha aliyoandika ili waitolee maoni
- Kurekebisha insha kwa kuzingatia maoni ya wenzake

Je, unazingatia vipengele vipi ili kuandika insha ya maelezo inayomfanya msomaji apate picha halisi?

- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 121
- Vifaa vya kidijitali
- Mifano ya insha za maelezo
- Matini ya mwalimu
- Kiswahili Sahili Gredi 9 uk. 125
- Chati ya kauli za vitenzi

- Kuandika insha ya maelezo - Kusomeana insha - Kurekebisha

MATUMIZI YA KODI

Kusikiliza na Kuzungumza

Mazungumzo - Mawaidha

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kutambua na kueleza vipengele vya lugha vinavyotumika katika mawaidha kama vile lugha ya kushawishi na tamathali za lugha
- Kujadili umuhimu wa vipengele vya lugha katika kupitisha ujumbe wa mawaidha ipasavyo
- Kuchangamkia matumizi ya lugha sahihi na ishara zifaazo katika uwasilishaji wa mawaidha

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kusikiliza mawaidha na kutambua vipengele vya lugha vilivyotumiwa kama vile lugha nyepesi, lugha ya kushawishi na urudiaji
- Kujadili umuhimu wa kila kipengele cha lugha kilichotambuliwa katika kuleta ufanisi wa mawaidha
- Kujadili ishara zifaazo za mwili kama vile ishara za mikono, uso na macho katika uwasilishaji wa mawaidha

Vipengele vya lugha vinachangiaje ufanisi wa mawaidha?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 153
- Matini ya mwalimu ya mawaidha
- Vifaa vya kidijitali
- Chati ya vipengele vya lugha

- Kutambua vipengele vya lugha - Kujadili umuhimu wa vipengele - Kushiriki kikundi - Orodha hakiki

Kusoma

Kusoma kwa Ufahamu - Kifungu cha Mjadala

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kudondoa habari mahususi na kueleza maana ya msamiati katika kifungu cha mjadala kuhusu matumizi ya kodi
- Kuchanganua mitazamo iliyopo katika kifungu cha mjadala na kuitathmini kwa uelewa
- Kuchangamkia kutumia taarifa za kifungu cha mjadala katika kuimarisha uelewa wa umuhimu wa kulipa kodi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kusoma kifungu cha mjadala "Matumizi ya Kodi" na kudondoa habari mahususi kama vile majukumu ya serikali yanayofadhiliwa na kodi
- Kueleza maana ya msamiati kama vile "mamlaka", "mapato" na "miundombinu" kama ulivyotumiwa katika kifungu
- Kujadili mitazamo ya kifungu na kujibu maswali ya ufahamu akizingatia masuala ya uzalendo

Kulipa kodi kwa nini ni jukumu la kila raia?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 154
- Kamusi
- Vifaa vya kidijitali
- Chati ya msamiati

- Kudondoa habari mahususi - Kueleza msamiati - Kujibu maswali ya ufahamu - Kuchanganua mitazamo

Kuandika

Insha za Kiuamilifu - Shajara

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza aina za shajara na kujadili vipengele vyake vya kimsingi
- Kutambua vipengele vya shajara katika mfano uliosomwa
- Kuchangamkia umuhimu wa kuandika shajara katika kuhifadhi matukio ya kila siku

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kusoma shajara ya mfano iliyotolewa na kutambua vipengele vyake kama vile tarehe, tukio na hisia
- Kutambua aina ya shajara iliyosomwa na kueleza umuhimu wake
- Kutayarisha vidokezo vya kuandikia shajara kuhusu tukio fulani la kupendeza

Je, shajara inakusaidiaje kuhifadhi matukio muhimu maishani?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 158
- Mifano ya shajara
- Vifaa vya kidijitali
- Kielelezo cha muundo wa shajara

- Kutambua vipengele vya shajara - Kujadili aina za shajara - Kujibu maswali - Kuweka vidokezo

Sarufi
Kusikiliza na Kuzungumza

Ukubwa na Udogo - Ukubwa wa Nomino
Mazungumzo - Mawaidha

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya hali ya ukubwa wa nomino na jinsi inavyotumiwa kuonyesha kuzidi kiwango cha kawaida
- Kutambua na kutumia kiambishi ji- ipasavyo katika kuunda hali ya ukubwa wa nomino
- Kuchangamkia matumizi sahihi ya nomino katika hali ya ukubwa katika sentensi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kutambua nomino katika hali ya ukubwa kama vile "jiti", "jisoko" na "gombe" kutoka kwa sentensi mbalimbali
- Kueleza kiambishi ji- na jinsi sauti za awali kama nj, ng', nd na mb hudondoshwa wakati wa kuunda ukubwa
- Kutunga sentensi akitumia nomino katika hali ya ukubwa kuhusu matumizi ya kodi

Kiambishi ji- hutumiwa vipi katika hali ya ukubwa wa nomino?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 163
- Kadi za nomino
- Chati ya mifano
- Matini ya mwalimu
- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 153
- Karatasi za tathmini
- Vifaa vya kidijitali

- Kutambua nomino za hali ya ukubwa - Kutunga sentensi - Kujaza pengo - Orodha hakiki

Kusoma

Kusoma kwa Ufahamu - Kifungu cha Mjadala

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kufafanua majukumu ya serikali yanayotekelezwa kwa fedha za kodi
- Kuchanganua na kutetea mtazamo wa kifungu kuhusu ulipaji wa kodi kwa hoja madhubuti
- Kufurahia kutumia ufahamu wa kisomo katika kushughulikia masuala ya kijamii

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kusoma tena kifungu cha mjadala na kufafanua majukumu ya serikali yanayotekelezwa kupitia kwa kodi kama vile ujenzi wa miundombinu na huduma za afya
- Kujadili changamoto zinazoyakabili mataifa yanayoendelea na jinsi kodi inavyosaidia
- Kusakura mtandaoni kifungu kingine cha mjadala kuhusu masuala ya kijamii

Ulipaji wa kodi unachangiaje maendeleo ya taifa?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 155-156
- Vifaa vya kidijitali
- Kamusi
- Matini za ziada mtandaoni

- Kufafanua majukumu ya serikali - Kuchanganua mitazamo - Kutoa maoni ya ujenzi - Kusoma kwa ufahamu

Kuandika

Insha za Kiuamilifu - Shajara

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kuandika shajara kwa kuzingatia vipengele vyake kama vile tarehe, mpangilio wa matukio na hisia za mwandishi
- Kurekebisha shajara kwa kuzingatia maoni ya wenzake
- Kufurahia kuandika shajara kama njia ya kujieleza na kukumbuka matukio muhimu

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kuandika shajara kuhusu kazi aliyosaidia kufanya wakati wa likizo akizingatia vipengele vyake
- Kuwasomea wenzake shajara aliyoandika ili wamtolee maoni
- Kurekebisha shajara yake kwa kuzingatia maoni ya wenzake na maelezo ya mwalimu

Unazingatia vipengele gani unapoandika shajara ya kuvutia?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 161-162
- Kielelezo cha shajara
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kuandika shajara - Kusomeana shajara - Kutoa maoni - Potifolio

Sarufi

Ukubwa na Udogo - Udogo wa Nomino

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya hali ya udogo wa nomino na jinsi inavyotumiwa kuonyesha kupungua kwa kiwango cha kawaida
- Kutambua na kutumia kiambishi ki- (umoja) na vi- (wingi) ipasavyo katika hali ya udogo
- Kuchangamkia matumizi sahihi ya hali ya udogo wa nomino katika maandishi na mazungumzo

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kutambua nomino katika hali ya udogo kama vile "kijitanda", "kijiduka" na "vijibwa" kutoka kwa sentensi mbalimbali
- Kueleza kiambishi ki- cha umoja na vi- cha wingi pamoja na jinsi unavyoundwa kutoka kwa hali ya ukubwa
- Kutunga sentensi na kutabadilisha nomino kati ya hali ya wastani, ukubwa na udogo kuhusu vifaa vya darasani

Tofauti kati ya hali ya ukubwa na udogo wa nomino ni ipi?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 164
- Kadi za nomino
- Chati ya mifano
- Vifaa vya kidijitali

- Kutambua nomino za hali ya udogo - Kutunga sentensi - Kujaza jedwali la wastani/udogo - Kufanyiana tathmini

MAADILI YA KITAIFA

Kusikiliza na Kuzungumza
Kusoma

Kusikiliza kwa Kutathmini
Ufupisho - Ufupisho wa Habari

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya kusikiliza kwa kutathmini na kuitofautisha na aina nyingine za kusikiliza
- Kubainisha vipengele vya kuzingatia katika kutathmini mazungumzo kama vile kuzingatia ujumbe na kutambua lugha inayotumiwa
- Kuchangamkia kuwa msikilizaji makini anayeweza kutathmini ujumbe na sifa za mzungumzaji

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya kusikiliza kwa kutathmini na jinsi inavyomwezesha msikilizaji kufanya maamuzi kuhusu ujumbe na mzungumzaji
- Kujadili vipengele vya kuzingatia katika kutathmini mazungumzo kama vile kuwa makini na kuzingatia ujumbe wa mzungumzaji
- Kusikiliza mazungumzo na kuyatathmini kwa kuzingatia maadili ya kitaifa yanayojitokeza

Unatathminiaje mazungumzo unayoyasikiliza?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 166
- Matini ya mwalimu ya mazungumzo
- Vifaa vya kidijitali
- Chati ya vipengele vya kutathmini
- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 167
- Matini ya kupigia muhtasari
- Kamusi

- Kueleza maana ya kusikiliza kwa kutathmini - Kutathmini mazungumzo - Kujibu maswali - Orodha hakiki

Kuandika

Insha za Kiuamilifu - Kujibu Baruapepe

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza na kujadili vipengele vya kuzingatia katika kujibu baruapepe rasmi au ya kirafiki
- Kutambua tofauti kati ya baruapepe rasmi na ya kirafiki kwa kuzingatia toni na salamu zinazotumiwa
- Kuchangamkia kujibu baruapepe kwa lugha na muundo unaofaa

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kujadili vipengele vya kujibu baruapepe kama vile kusoma kwa makini baruapepe iliyopokelewa, kuchagua salamu ifaayo na kujibu maswali au hoja zilizoibuliwa
- Kutambua toni ya baruapepe iliyotumwa na kudumisha toni hiyo katika jibu
- Kuchora mwongozo wa kujibu baruapepe daftarini kwa hatua za kufuatwa

Unatofautisha vipi baruapepe rasmi na ya kirafiki unapojibu?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 169
- Mifano ya baruapepe rasmi na za kirafiki
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kutambua vipengele vya kujibu baruapepe - Kuchora mwongozo - Kujadili tofauti za toni - Orodha hakiki

Sarufi

Usemi Halisi na Usemi wa Taarifa - Usemi Halisi

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya usemi halisi na kujadili mambo ya kuzingatia kama vile matumizi ya alama za nukuu na mpangilio sahihi
- Kutambua usemi halisi katika matini na kuuandika kwa kuzingatia kanuni zake
- Kuchangamkia matumizi sahihi ya usemi halisi katika kuwasilisha mazungumzo halisi

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya usemi halisi kama sentensi inayoonyesha maneno yaliyotamkwa moja kwa moja
- Kutambua na kujadili mambo ya kuzingatia kama vile alama za nukuu, kuanza kwa herufi kubwa na usemi wa kila msemaji katika mstari mpya
- Kutambua usemi halisi na usemi wa taarifa katika sentensi mbalimbali

Usemi halisi unatofautiana vipi na usemi wa taarifa?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 171
- Matini ya mwalimu
- Kadi za sentensi
- Chati ya kanuni za usemi halisi

- Kutambua usemi halisi katika matini - Kuandika sentensi za usemi halisi - Kutofautisha usemi halisi na usemi wa taarifa - Orodha hakiki

Kusikiliza na Kuzungumza
Kusoma

Kusikiliza kwa Kutathmini
Ufupisho - Ufupisho wa Habari

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kusikiliza mazungumzo na kuyatathmini kwa kuzingatia sifa za lugha na ujumbe wa mzungumzaji
- Kutoa maoni ya ujenzi kuhusu mazungumzo yaliyosikilizwa kwa kuzingatia maadili ya kitaifa
- Kujenga mazoea ya kusikiliza na kutathmini mazungumzo mbalimbali ya kijamii

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kusikiliza mazungumzo yatakayowasilishwa na wanafunzi wenzake na kuyatathmini kwa kuzingatia sifa za lugha na ujumbe
- Kujadili tofauti kati ya washiriki wa mazungumzo kwa mujibu wa matumizi yao ya lugha na tabia zao
- Kutoa maoni kuhusu maadili ya kitaifa yanayojitokeza katika mazungumzo yaliyosikilizwa

Maadili ya kitaifa yanajitokeza vipi katika mazungumzo ya kila siku?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 166-167
- Matini ya mwalimu
- Vifaa vya kidijitali
- Karatasi za tathmini
- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 168
- Matini za ziada mtandaoni
- Kamusi

- Kutathmini mazungumzo - Kujadili maadili yanayojitokeza - Kutoa maoni ya ujenzi - Kushiriki kikundi

Kuandika

Insha za Kiuamilifu - Kujibu Baruapepe

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kujibu baruapepe rasmi au ya kirafiki kwa kuzingatia vipengele vyake
- Kurekebisha baruapepe kwa kuzingatia maoni ya wenzake
- Kufurahia kuwasiliana kwa njia ya baruapepe kama zana ya kisasa ya mawasiliano

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kujibu baruapepe iliyotayarishwa na mwalimu au ya kujichagulia akizingatia toni ifaayo, salamu na mpangilio wa aya
- Kuwasomea wenzake baruapepe aliyoijibu ili wamtolee maoni
- Kurekebisha baruapepe kwa kuzingatia maoni ya wenzake na kuiwasilisha tena

Unajihakikishiaje kuwa baruapepe yako imejibu ipasavyo maswali yaliyoulizwa?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 170
- Mifano ya baruapepe
- Vifaa vya kidijitali
- Matini ya mwalimu

- Kuandika baruapepe ya kujibu - Kusomeana baruapepe - Kutoa na kupokea maoni - Potifolio

Sarufi

Usemi Halisi na Usemi wa Taarifa - Usemi wa Taarifa

Kufika mwisho wa funzo mwanafunzi aweze:
Mwisho wa funzo,
- Kueleza maana ya usemi wa taarifa na kujadili kanuni za kubadilisha usemi halisi kuwa usemi wa taarifa
- Kubadilisha sentensi kutoka usemi halisi hadi usemi wa taarifa na kinyume chake kwa usahihi
- Kuchangamkia matumizi ya usemi wa taarifa katika mawasiliano ya kila siku kama vile kuripoti mazungumzo

Mwanafunzi aelekezwe:
- Kueleza maana ya usemi wa taarifa kama usemi unaotoa taarifa ya maneno yaliyosemwa bila kutumia maneno halisi ya msemaji
- Kubadilisha sentensi za usemi halisi kuwa usemi wa taarifa na za usemi wa taarifa kuwa usemi halisi kwa kuzingatia kanuni
- Kutunga kifungu kifupi chenye sentensi za usemi halisi na usemi wa taarifa kuhusu maadili ya kitaifa

Kanuni gani unazozingatia kubadilisha usemi halisi kuwa usemi wa taarifa?

- Kiswahili Sahili Gredi ya 9 uk. 172
- Kadi za sentensi
- Chati ya kanuni za usemi wa taarifa
- Vifaa vya kidijitali

- Kubadilisha usemi halisi na usemi wa taarifa - Kutunga sentensi - Kutambua usemi katika matini - Kufanyiana tathmini